Image
Eén van de blijvende doelen van het Vlaams Apothekers Netwerk is om het apothekersberoep en het engagement van de apotheker te ondersteunen. Daarom willen we ook kringwerking zichtbaar maken. Een sterke apothekerskring geeft collega’s een platform om onderling te overleggen, om noden zichtbaar te maken, om samenwerking onderlingen en met andere partners uit te bouwen.
In kader daarvan reikte VAN een award Dynamische Apothekerskring uit. De gelukkige winnaar is de Apothekerskring Antwerpen-Zuid, met apotheken uit Hoboken, Kiel en Wilrijk. De prijs beloont een werking die stap voor stap werd opgebouwd en vandaag stevig verankerd is in de regio. Met onder meer een sterk uitgebouwde Doctolib-groep (voorheen Siilo), een vaste plaats op de opleidingskalender van de huisartsen en een geschiedenis van gezamenlijke initiatieven toont de kring hoe samenwerking collega’s dichter bij elkaar brengt. De award werd met veel genoegen overhandigd tijdens het Apothekersbal van zaterdag 14 maart door VAN-voorzitter Dieter Stas.
De kring Antwerpen-Zuid heeft een rijke geschiedenis, en blijven die geschiedenis voeden met nieuwe initiatieven. Achter de werking zit jarenlange inzet van meerdere mensen, onder wie apotheker Ilse Smets en apotheker Kris Deckers. Samen met andere collega’s bouwden zij aan een structuur die overleg mogelijk maakt en vertrouwen creëert.
De eerste stap in die samenwerking lag bij het opzetten van MFO’s. “De eerste MFO’s werden op ons initiatief georganiseerd, omdat het concept nog weinig bekend was bij de huisartsen”, vertelt Ilse Smets. “We kozen bewust voor laagdrempelige thema’s zoals valpreventie, DOAC’s, middelenmisbruik en hoe we eenvoudig kunnen overleggen.”
“Eens we merkten dat het format aansloeg, zijn we geëvolueerd naar complexere thema’s zoals nierinsufficiëntie en medicatienazicht”, zegt Ilse. “Ondertussen wisselen we af. Soms stellen de apothekers een thema voor, soms de huisartsen. We hebben ook een vaste jaarlijkse plaats op de opleidingskalender van de huisartsen in de regio.”
De kring maakt intussen een vast deel uit van het lokale overleg. “Dit is de natuurlijke evolutie van een samenwerking die ondertussen structureel verankerd is en door beide partijen als waardevol wordt beschouwd”, zegt Ilse. “De thema’s komen altijd uit de praktijk, wat er op dat moment leeft bij de lokale zorgverleners.”
Ook op vlak van communicatie zette de kring de voorbije jaren grote stappen. De Doctolib (voorheen Siilo)-groep van Antwerpen-Zuid is intussen een stevig verankerd instrument voor laagdrempelig contact. Maar ook dat groeide niet vanzelf. “De Doctolib-groep startte als experiment”, vertelt Ilse. “We testten eerst zelf de app en stelden die nadien voor op een MFO. Aanvankelijk was het enthousiasme beperkt.”
In plaats van te forceren, koos de kring voor een geduldige wijzing op het nut van open communicatie. “Bij elk volgend MFO bleven we de werking van Siilo herhalen, consequent maar zonder druk. Covid heeft de instroom van nieuwkomers bespoedigd. Contact tussen apothekers onderling, maar ook met huisartsen, verliep zo eenvoudig en snel. Geleidelijk groeide de groep tot de huidige omvang.”
“We beheren ook een tweede groep die alle huisartsen en apothekers uit de regio omvat. Ondertussen ziet iedereen de meerwaarde in voor snelle, laagdrempelige, GDPR-proof communicatie, zonder dat je hiervoor de zorgverlener moet storen”, aldus Ilse.
Die lijn trekt de kring ook door in de connectie met de zorgraad. Daar speelt collega Céline Lacroix een belangrijke rol. Zij verzamelt vanuit de zorgraad uitnodigingen, nieuwtjes en verslagen, filtert wat relevant is voor de apothekers en verspreidt dit naar de kring. Na activiteiten volgt ook telkens een kort verslag. Zo blijft de kring intern goed verbonden en sluit ze ook aan op bredere lokale zorginitiatieven.
Image
In de praktijk
Wat levert die kringwerking concreet op in de dagelijkse praktijk? Voor Ilse is collegialiteit een grote troef. “Onbekend blijft onbemind, dus voor ons draagt de kringwerking bij tot een verhoogde collegialiteit tussen de apothekers onderling en tussen apothekers en huisartsen.
Praktische voorbeelden zijn vlotte wachtwissels, oplossen van stockbreuken en inschatten van vaccinbestellingen op een manier dat de kring al tijdens de pandemie toepaste. “Dat loopt allemaal vlotter als je de persoon achter de apotheek kent.” Ook voor niet-dringende vragen blijkt de groep een handig kanaal. “Administratieve vragen vinden via de groep snel hun weg naar het juiste antwoord.”
De kring is ook een veilige ruimte geworden om moeilijke ervaringen te delen. “We kunnen op een laagdrempelige manier agressie-incidenten melden en bespreken. Dat soort openheid ontstaat alleen als er vertrouwen is en dat hebben we de voorbije jaren opgebouwd.”
Dat vertrouwen bleek ook cruciaal in een periode waarin apotheken in de regio zwaar getroffen werden door criminaliteit. “We organiseerden in samenspraak met de specifieke afdeling van de politie een opleiding over agressie. Het werd een workshop met do’s en don’ts. Daarnaast richten we ook onze BIN op en tegelijkertijd werden er ook oplossingen gezocht naar veilig en minder cash geld in de apotheek.”
Goed afgesproken, goed ingezet
De samenwerking met huisartsen speelt ook een grote rol in thema’s als vaccinatie. “Onze groep die de apothekers en huisartsen uit onze kring omvat, laat ons toe om snel en direct te communiceren over concrete vragen en problemen. Zo bleek naar aanleiding van de vraag over welke vaccins de huisartsen willen aanbevelen dat sommige huisartsen niet wisten dat we nu al een beslissing moeten nemen. De apothekers kunnen meelezen welke voorkeur de huisarts uit hun buurt heeft en zo hun bestelpolitiek daarop afstemmen”, aldus Ilse.
Ook rond medicatieschema’s heeft de kring al heel wat ervaring opgebouwd. “In 20219 organiseerden we ‘Zuid zit op schema’, een initiatief rond het bekendmaken van het concept huisapotheker en de voordelen van het medicatieschema bij de bevolking. We stimuleerden daarmee de vraag naar het opstellen van het schema in de apotheek, door de patiënt. Een herhaling zou een meerwaarde kunnen hebben. Of en hoe we dit concreet organiseren, bekijken we in functie van de noden die leven bij onze collega's. Ondertussen kwam er natuurlijk ook het begrip huisapotheker bij. Hierbij werd er actief gezocht naar patiënten met een ingewikkeld medicatieschema. Vandaar dat we ook een MFO organiseerden over medicatienazicht samen met de lokale huisartsen.”
Op de agenda
Voor het komende jaar blijft de kring ambitieus maar realistisch. Een van de grootste uitdagingen is collega’s fysiek samenbrengen. “Toch blijven we inzetten op MFO’s, omdat het contact met de huisartsen in de regio voor ons belangrijk is. Het is fijn dat we met drie een sterk team vormen om de taken te verdelen”, zegt Ilse. “Ook acties zoals de Maand van de Preventie staan zeker op onze radar.”
Maar ze bevragen eerst hun achterban voor er beslist wordt, een belangrijk gegeven. “Dat kost tijd, maar het is precies die aanpak die het vertrouwen binnen de kring heeft opgebouwd en gehouden. We kijken dus niet alleen naar wat er mogelijk is, maar ook naar wat leeft bij onze collega’s.”
Met deze award wil VAN Antwerpen-Zuid hartelijk feliciteren en een signaal geven aan alle apothekerskringen in Vlaanderen. Dynamische kringwerking hoeft niet te beginnen met grote structuren of ingewikkelde projecten. Het groeit vaak uit kleine, consequente stappen. Regelmatig overleg, open communicatie en een team dat luistert naar wat er leeft in de praktijk.
