29 nov 2021
Eerste Lijn
Getuigenis
Onderzoek
Preventie
Project
Sensibilisatie
Partner
Image
Marte Wuyts, Onderzoeker expertisecentrum Health Innovation Hogeschool UCLL

In 5 apotheken binnen 2 buurtteams van Zorgzaam Leuven kan je sinds kort een voedingsvragenlijst invullen aan een kleurrijke kiosk. Na het invullen genereert de vragenlijst gepersonaliseerde feedback die afgestemd is op jouw eigen voedingspatroon. De huisapotheker ondersteunt de bezoeker bij vragen over deze feedback. Dit alles in kader van het nieuwe pilootproject genaamd Food literacy in Leuven. Het doel is een methodiek uit te testen binnen de eerste lijn om een gezonde levensstijl te bevorderen. Hiervoor werkt Hogeschool UCLL samen met Zorgzaam Leuven, BAF, VAN, APB en partners.

“Verschillende zorgprofessionals kunnen een belangrijke rol spelen op vlak van voeding in gezondheidsbevordering en ziektepreventie”, zegt Marte Wuyts, Onderzoeker expertisecentrum Health Innovation Hogeschool UCLL. “Apothekers zijn hier een goed voorbeeld van: mensen komen vaker in contact met een apotheker. Hij wordt beschouwd als een vertrouwenspersoon en zet ook meer en meer in op therapietrouwgesprekken.”

Het project ‘Food literacy’ wil nagaan hoe we interdisciplinair kunnen samenwerken in de eerste lijn rond preventie, specifiek in het kader van de bevordering van gezonde voeding. De apotheker kan hiermee een nieuwe rol opnemen om meer in te zetten op educatie rond gezonde levensstijl. Naast de nudgingmaterialen in de apotheek kregen ze een communicatietraining voor de start van het pilootproject. Op deze manier tracht het project ook de doorverwijzing tussen apotheker, huisarts en diëtist te verbeteren.

Dit project wordt uitgevoerd in samenwerking met de apothekers en buurtteams uit de pilootinterventie, expertisecentrum Digital Solutions UCLL en de partners Zorgzaam Leuven, BAF, VAN, APB, Universiteit Wageningen, Sciensano en KU Leuven.

Hoe werkt het pilootproject?

In de 5 deelnemende apotheken kunnen patiënten een voedingsvragenlijst invullen op een tablet in een kiosk. “Die gaat na in hoeverre iemand een gezond voedingspatroon volgt op basis van de Food-Based Dietary Guidelines (FBDG) van de Hoge Gezondheidsraad”, legt Marte uit. “Personen vullen een voedings- en gedragsvragenlijst in en krijgen gepersonaliseerde feedback. Deze feedback geeft per voedingsgroep een indicatie van hoe een persoon de 12 prioritaire voedingsaanbeveling opvolgt. Verder wordt op maat praktische tips gegeven om gezond gedrag te behouden of na te streven.”

De kiosk werd aantrekkelijk gemaakt met een topkaart, nudging technieken en wist-je-dat boodschappen op de digitale schermen in de apotheek. Aan de kiosk zijn ook ondersteunende fiches te vinden die de patiënt kan lezen om meer informatie te krijgen over een bepaalde voedingsgroep of een thema.

Omdat de vragenlijst wordt ingevuld aan deze kiosk in de apotheek zelf, kan de patiënt direct vragen stellen aan zijn huisapotheker. “In de apotheek zijn nog extra tools en informatiebronnen aanwezig, die aangepast worden aan het seizoen of een bepaald moment of actie van het jaar. Op deze manier trachten we om de voedingsvaardigheid van de deelnemer te verhogen.”, aldus Marte.

Het pilootproject loopt tot april 2022. Na een evaluatie van het project zouden diëtisten de voedingsvragenlijst kunnen gebruiken bij consultaties. Verder is het doel dat personen vragen gaan stellen over hun scores en kan dit mensen op weg zetten naar informatie op hun maat. Vanaf eind juni 2022 meer nieuws als het evaluatieonderzoek afgerond is.

Rol van apothekers

“Apothekers mee de drempel om een diëtist te contacteren, die vaak hoog is, helpen verlagen”, zegt Marte. “De apotheker wil meer en meer inzetten op een adviserende, educatieve en doorverwijsfunctie op vlak van gezonde leefstijl waaronder voeding. Om gericht adviezen te geven en waar nodig door te verwijzen naar arts of diëtist is het nodig dat apothekers opgeleid worden in het beantwoorden van voedingsvragen.”

“Voor zowel apothekers als andere zorgprofessionals is het cruciaal dat ze handvaten krijgen om te communiceren over levensstijl thema’s”, gaat Marte verder. “Aan de hand van een training met communicatie- en gespreksstijlen kunnen ze hun eigen communicatievaardigheden omtrent levensstijl versterken. Daarnaast worden ingegaan op  de voedingsaanbevelingen van de Hoge Gezondheidsraad en basisvoedingsconcepten .”

De voedingsvragenlijst is ook een snelle tool om inzicht te krijgen in de kwaliteit van een voedingspatroon. “Hierdoor heeft de huisapotheker aanknopingspunten in het beantwoorden van voedingsvragen en doorverwijzen van personen met voedingsgerelateerde gezondheidsrisico’s of wegwijs bieden maken naar betrouwbare informatie”, aldus Marte.

Meer info over een gezond voedingspatroon vindt je op de website van UCLL: www.voeding.ucll.be 
Heb je vragen over het project Food literacy? Neem gerust contact op via erika.vanhauwaert@ucll.be